
هفت سین سفره ای است که ایرانیان هنگام نوروز می آرایند. این هفت قلم «سین» میتوانند هر چیزی با آوای آغازین «سین» باشند (نمادی از «سپنتا»).
با آغاز سال نو شمسی به مدت ۱۳ روز در ایران مراسم خاصی برپا می باشد در دانشنامه آزاد ویکی پدیا در مورد هفت سین این چنین آمده است :
هفت سین سفره ای است که ایرانیان هنگام نوروز می آرایند. این هفت قلم «سین» میتوانند هر چیزی با آوای آغازین «سین» باشند (نمادی از «سپنتا»). برای مثال این هفت قلم «سین» بسیار رایج هستند:
▪ سبزه: نماد خرمی و نو زیستی
▪ سرکه: نماد شادی
▪ سمنو: نماد خیر و برکت
▪ سیب: نماد مهر و مهرورزی
▪ سیر: نگهبان سفره (در اکثر فرهنگ های آریائی برای سیر نقش محافظت کننده از شر قائل بودند)
▪ سماق: نماد مزه زندگی
▪ سنجد: نماد حیات و بذر حیات
این سفره در دوران باستان “هفت شین” (شهد، شکر، شیرینی، شراب، شب بو، شالین، شبدر) بوده است اما در پی تغییراتی در ایران در قرن ۳ هجری این هفت «سین» بود که جای هفت شین را گرفت. در اصل هفت شین ثابت بود اما هفت سین تقریبآ هر چیزی که از نظر مردم خوش یمین باشد و با سین شروع شود میتواند باشد. این سفره اجزائی دیگر هم دارد مانند آینه که نماد نور و راستی است، ماهی که نماد زندگی نیک بختی است ، گل که نماد دوستی است و کتاب که نماد دانائی است.
از ویکیپدیا، دانشنامهٔ آزاد
در روزگار ساسانیان قابهای منقوش ، زیبا و گرانبهایی از جنس کائولین به ایران آورده می شد که بعدها به نام کشوری که از آن می آمد چینی نامیده شد و در تغییر گویش به صورت “سینی” و نیز در حالت معرب به صورت “صینی” رواج پیدا کرد. چینی یا سینی یعنی منسوب به چین یا سین و نام سین یا چین که در واقع نام سلسله پادشاهی چین است. در ایران برای تمایز بین ظرفهای مختلفی که از چین آورده می شد آن که از جنس فلز بود را سین یا سینی و آن که از جنس کائولین بود را چینی می نامیدند. برای چیدن خوان نوروزی در این دوران از همین ظروف منقش بهره می گرفتند که نوع مرغی آن هنوز در ایران مرسوم است و این ظرفها را پر از نقل و قند و شیرینی می کردند و به عدد هفت امشاسپند که عبارتند از اردیبهشت ، خرداد ، مرداد، شهریور ، بهمن و اسپندارمذ و خود اهورامزدا بر سر خوانهای نوروزی می گذاشتند و از این رو خوان نوروزی به نام هفت سینی نام گرفت که بعدها با حذف “ی” نسبت همان هفت سین امروزین شد.
اصولا” هفت در فرهنگ و ادبیات ایران عدد مقدسی است و کاربرد آن در هفت خوان رستم ، هفت طبقه آسمان ، هفت مرحله عشق ، هفت اختر ، هفت اقلیم ، و… مشهود است و در ادبیات هم آثار زیادی با هفت آغاز شده همچون هفت اورنگ و یا هفت گنج.
● نمادها
آنچه بر سر خوان نوروزی گذارده می شود به غیر از هفت سین آینه و شمعدان و طبعا” شمع های فروزان ، نان ، نارنج غوطه ور در آب ، شیرینی ، سکه ، سبزی خوردن ، تخم مرغ رنگ کرده ، ماهی قرمز ، اسفند، و گلدان سمبل است. ابتدا بپردازیم به هفت سین .
▪ سیب : نماد زایندگی و عشق است
▪ سنجد : سنجد میوه درخت کنار است که وقتی بارور می شود و عطر آن در فضا می پیچد تحریک کننده قوای احساسی انسان است و معتقدند که موجب عشق انسانها به یکدیگر می شود. به همین دلیل سنجد هم سمبل عشق است
▪ سرکه : نماد صبر و شکیبایی است
▪ سیر : نماد تندرستی است
▪ سبزه : نماد باروری و نوزایی است
▪ سماق : درباره سماق گفته شده به رنگ خورشید در حال طلوع است و مظهر طلوع و آغاز دوباره است
▪ سمنو : نماد خیر و برکت
▪ سمبل : آب سمبل روشنی دل می باشد
▪ آینه : آینه نمادی از به خویشتن نگریستن و به درون نظاره کردن است . دقیقا” آن چیزی که در لحظه سال نو توصیه شده و در آن لحظه بی همتا که گذشته و آینده به هم پیوند می خورد باید نظری کرد به خویشتن خویش
▪ ماهی : نماد زایش، تازگی ، شادابی و تکاپو است
▪ شمع : مظهر فروغ و روشنایی است
▪ سکه : نشان ثروت و دارندگی است
▪ اسپند : به معنای مقدس و نماد دورکننده چشم بد است.
▪ شکر و شیرینی : برای شیرینکامی همیشگی افراد خانواده است
▪ نارنج : نارنج شناور در میان آب نماد زمین بر روی آب است.
▪ تخم مرغ : نماد آفرینش، نطفه و باروری است
▪ نان : نشان برکت و رونق روزی است
درباره سفره هفت سین همچنین گفته شده است که سینها نمادی از صداقت ، عدالت و انصاف ، رفتار و کردار و گفتار نیک ، کامیابی و کامیاری ، پرهیزکاری و تقوا ، ادبیت و بخشش هستند.