• عضویت
خانه  >  مهدیه  >  مقالات  >  مروری بر زیارات مهدوی
مروری بر زیارات مهدوی
( 0 Votes ) 
السلام علیك سلام مَنْ عرفك بما عَرَّفَك به الله؛  سلام بر تو! سلام كسى كه معرفت و شناخت خود را از تو، از ناحیه خداوند به دست آورده است.سلام خود را بر آن سترگى روانه مى‏سازیم كه شناخت و معرفت‏اش را از آفریدگار هستى دریافت كرده‏ایم. افق سلام و ارادت من، به بلنداىِ درك و دریافت من است، آن معرفتى كه از آبشار آسمان و عنایت الهى باریدن گرفته و تمامى وجود مرا و بندگان را و هستى را زیر بارش خود درآورده است. اگر من با سلام خود نهایت عشق و ارادت خویش را به تو فریاد مى‏كنم و پنجره طوفانى نهاد و خمیر خود را مى‏گشایم، همه، از بذر معرفتى است كه با دستان باغبان هستى در پنهان خانه وجودم كِشته است و پنجره‏هاى دل‏ام را با ریسمان خود و ... «حبل الله المتین»(1) گِره زده است. و این گونه نجواى عشق را «اللهم عرّفنی حجتك» وِرد زبان‏ام ساخته و زمزمه مى‏كند كه «اى همه امید من و اى خالق هستى! تو خود گِل مرا با معرفت ولىّ و حجّت‏ات سرشتى و بدینسانِ عطرِ توحید را بر وجودم هویدا كردى، حال، منِ بى‏قرار از معرفت و عشق به ولایت و توحید، لایه‏هاى بالاتر و بیش‏تر از معرفتِ حجّت را مى‏طلبم. و این گونه است كه با چنگ زدن به ریسمان ولایت تو و اطاعت، از چاه نفس و دنیا و شر شیطان و مردم(2) نجات یافته و فراسوى رشد و قربِ رضوان اكبر را به آسمان هدایت در مى‏نوردم. او ـ حجّت تو ـ سبب متصل(3) و رحمت پیوسته(4) آسمان و زمین است. این سبب و ریسمان متین، از ناحیه تو فرستاده شده و معرّفى شده است و كام نهادمان را شیرین ساخته است. اگر چنین نكرده بودى، من خود را گُم كرده بودم و در وادى گمراهى سرگردان بودم. «فإن لم تعرفنى حجّتك ضللتُ عن دینی»(5) «فبهم مَلاَْت سمأءك و أرضك»(6) هستى را با آنان پوشش دادى و از نور آنان پُر كردى. كام هستى و ذائقه هستى با معرفت و شناخت این پاكان دیرآشناست. این نور و ریسمان متین را، او از آسمان به سرزمین قلب ما فرستاده است، و با این نور و ریسمان متین است كه مى‏توانیم به آستان قُرب او بار یابیم قلّه‏ها و صخره‏هاى رشد را لایه لایه بالا رفته و در سایه سار رضوان اكبر آشیانه برگزینیم «حتى ظَهَرَ اَنْ لا اله الا انت»(7) او، نور را تابنده است و ما پنجره ظرف قلب خویش را گشوده‏ایم. او، ریسمان حجت و ولایت را فرستاده است و ما بر آن چنگ زده‏ایم و به آسمان توحید صعود كرده‏ایم و در ظهور توحید، جشن بندگى خود و سلوك عبودییت را گرفته و از بلوغ معرفت و محبت او سرشار و سرمست‏ایم. «لولانا ما عرف الله؛(8) اگر ما امامان معصوم ـ نبودیم خداوند شناخته نمى‏شد.  از آن چه گفته شد، چنین به دست مى‏آید كه خداوند، این خاندان پاك و معصوم را به ما مى‏شناساند و آنان هم خداوند را به ما مى‏شناسانند.  «به طورى كه در عالم ارواح و اجساد، هیچ فرشته مقرّب، پیامبر مرسل، راستگو، شهید، دانا، نادان، پست، فاضل، مؤمن صالح، بدكار ناشایست، ظالم ستمگر، شیطان خبیث و نه مردمى كه حدّ اعتدال اوصاف را دارند و دانا و حاضرند، باقى نمانده است. مگر این كه خداوند، عظمت مقام و منزلت شما را به ایشان شناسانده است: «... والاّ عرّفهم جلالة أمركم و عِظَم خَطَرِكم»(9) آرى تو حجت آشكار خدا هستى: «حجّة الله الّتى الا تخفى»(10) بذر معرفت تو را، خالق هستى كاشته است، ولى صد افسوس كه دستان پلید و شیطان‏هاى اِنسى و جنّى، مسیر كاشت و برداشت این بذر معرفت را رصد كرده و پیوسته «رشد» آن را صدّ و مانع شده‏اند.  عدّه‏اى پس از یقین و اطمینان به حقیقت‏ها، از روى ظلم و برترى جویى، دست به انكار و ستیز با آن مى‏زنند: «وَ جَحَدُوا بها وَ اسْتَیقَنتها أنفسهم ظلما و علواً*(11) امام صادق علیه‏السلام ، در حدیثى ضمن بر شمردن اقسام پنج گانه كفر، یكى از اقسام آن را «كفر جحود» مى‏نامد، و یكى از شعبه‏هاى جحود را این گونه بیان مى‏فرماید: «هو أنْ یحجد الجاحد و هو یعلم أنّه حق قد استقر عنده. و قد قال الله عزّ و جلّ «وجحدوا بها واستیقنتها أنفسهم ظلما و علواً؛»(12)  آن، عبارت است از چیزى كه انسان آن را انكار كند در حالى كه مى‏داند «حقّ» است و نزد او ثابت است...»  در روایتى دیگر امام صادق علیه‏السلام ، بیان مى‏فرماید: چگونه علماى یهود از حق چشم‏پوشى كردند، در حالى كه آنان، به واقع و حق، علم داشتند آنان، از روى تورات و انجیل به دست آورده بودند كه در آستانه بعثت رسول اكرم است و از ویژگى‏هاى او، به خوبى آگاه بودند، همان گونه كه فرزندان خود را مى‏شناختند. «الذین آتیناهم الكتاب یعرفونه كما یعرفون أبنائهم»(13) و از صفات آن حضرت و یاران او و بعثت و مهاجرت‏اش آگاهى داشتند: «محمد رسول الله و الذین معه أشداء على الكفار رحماء بینهم تریهم ركعاً سجداً یبتغون فضلاً من الله و رضواناً سیماهم فى وجوههم من أثر السجود ذالك مثلهم فى التورات و مثلهم فى الإنجیل»(14). محمد، فرستاده خداست و همراهان‏اش بر كافران، دل سخت و با شدّت هستند و با هم مهربان. آنان را در حال ركوع و سجود بنگرى كه فضل و رحمت خدا و خشنودى او را به دعا مى‏طلبند، بر رخسارشان از اثر سجده، نشان‏ها پدیدار است. این، در كتاب تورات و انجیل است كه مثل حال‏شان...».  آن حضرت در ادامه حدیث مى‏فرمایند: «پس از زمانى كه خداوند نبى اكرم صلى‏الله‏علیه‏و‏آله‏وسلم را مبعوث فرمودند، اهل كتاب، او را شناختند همان گونه كه در قرآن آمده است: «فلّما جاءهم ما عرفوا كفروا به»(15) او را شناختند و از حقیقت چشم پوشانیده و كفر ورزیدند. این اهل كتاب، همان‏هایى بودند كه قبل از بعثت حضرت‏اش: عرب را خطاب مى‏كردند كه آستانه ظهور و بعثت پیامبر است و او در مكّه خروج خواهد كرد و به مدینه هجرت مى‏كند و او آخرین پیامبر الهى است و برترین آنان... و رجز سر مى‏دادند كه ما، در ركاب او و به همراه او با شما جنگ خواهیم كرد، ولى آن گاه كه او، مبعوث گردید و تمامى خصوصیات و ویژگى‏ها را در وى آشكارا یافتند، شعله‏هاى حسد آنان شراره زد و در كفر، معرفت‏هاى خود را سوزانیدند. همان گونه كه در قرآن چنین آمده: «و كانوا من قبل یستفتحون على الذین كفروا فلّما جاءهم ما عرفوا كفروا به»(16)(17). مباد آن روزى كه ما هم از تبار آنان باشیم و با رجزها، دل خوش كنیم و خود را در زمره مهدى باوران و مهدى یاوران آن عزیز سفر كرده بدانیم، و ناله‏ها سر دهیم كه «اگر بیایى، در ركاب‏ات جان و سر مى‏دهیم»، ولى آمادگى‏هاى لازم را فراهم نیاورده باشیم.  قرآن، اینگونه جریان تاریخى یهود و عالمان آن را به یاد مى‏آورد و تحلیل مى‏كند و بدین سان مسلمانان را «سیر» و «نظر» مى‏دهد تا در فضاى موجود، با ملاك و معیارهاى درست، فراسوى خود را دریابیم و اسیر دشمنان دیرینه نگشته، فریب آنان را نخوریم، و حدّاقل، احتمال این را بدهیم كه صهیونیسم كه در قالب «یهودى ـ مسیحى» جریان یافته است، با علم و آگاهى، در آستانه ظهور حضرت مهدى(عج) به تكاپو افتاده است و تهاجم گسترده خود را، به عنوان «اقدامى پیشگیرانه» آغازكرده است. از این رو، ماشین جنگى صهیونیسم، یعنى امریكا، بر خلاف راهبردهاى پیشین خود، به شیوه مستقیم و بى‏مهابا، وارد عرصه گردیده و با شتاب و با صراحت و صلابت، براى رسیدن به اهداف خود مى‏تازد. وَ نَعتَكُ ببعْضِ نُعُوتِك الّتى أنتَ أهْلُها و فَوْقَها؛ و تو را متصف كرد به بعض صفات‏ات كه توشایسته‏ى آنى و بایسته فوق آن. اى آقا و سرور من: چه گونه مى‏توان به قلّه‏هاى معرفت تو دست یافت؟ راهى نیست مگر آن كه این سان سرود عرفانى خود را زمزمه سر دهم: «مَوالِىّ لا أُحْصى ثَنائكُمْ وَ لا أبْلُغُ مِنَ الْمَدْحِ كُنْهَكُمْ وَ مِنَ الْوَصْفِ قَدْرَكُمْ»؛(18) اى سروران‏ام! من توانایى ستایش شما را ندارم». هم چنانكه ستایش خداوند نیز امكان ندارد. رسول خدا نقل مى‏فرمایند: «سُبْحانُك لا أحصى ثَنایى عَلَیكَ أنتَ كَما أثَنیتَ على نفسِك»؛(19) منزّه هستى تو اى خداوند و من از ستایش تو ناتوان‏ام تو آن چنان هستى كه خود خویشتن را ستوده‏اى. امامان را نمى‏توان وصف كرد؛ زیرا، آنان مظاهر صفات و اسماى خداوند هستند و براى غیر أئمه، شناختن كمالات و فضایل ایشان ممكن نیست. پیامبر اكرم صلى‏الله‏علیه‏و‏آله‏وسلم نیز فرمود: «اى على! جز من و تو كسى دیگر خدا را نشناخته است و جز خداوند و تو، كسى دیگر مرا نشناخته است و جز خدا و من، كسى دیگر، تو را نشناخته است(20)». و معناى جمله «و لا أبْلُغُ مِنَ الْمَدْحِ كُنْهَكُمْ وَ لا مِنَ الْوَصْفِ قَدْرَكُمْ» نیز چنین است؛ یعنى، من به عمق ستایش شما نمى‏رسم و نمى‏توانم منزلت شما را آن طور كه شایسته است، توصیف كنم.»(21) حضرت رضا علیه‏السلام در وصف امامان بر حقّ چنین مى‏فرماید: «... امام، یگانه زمان خود است؛ كسى به رتبه او نتواند رسید؛ هیچ دانشمند با او برابر نباشد؛ جایگزین ندارد؛ مانند و نظیر ندارد؛ به تمام فضیلت‏ها مخصوص است، بى‏آن كه خود او در طلب‏اش كوشیده باشد و به دست آورده باشد، بلكه امتیازى است كه خدا از فضل و بخشش به او عنایت فرموده است.  چه كسى است كه بتواند امام را بشناسد یا انتخاب امام براى او ممكن باشد؟ هیهات: در این جا خردها گم گشته، خویشتن‏دارى‏ها بى‏راهه رفته‏اند، عقل‏ها سرگردان‏اند، دیده‏ها بى‏نورند، بزرگان كوچك شده‏اند حیكمان متحیرند، خردمندان كوتاه فكرند، خطیبان درمانده‏اند، اندیشه‏وران نادان‏اند، شعرا وامانده‏اند، ادیبان ناتوان‏اند، سخنوران در مانده‏اند و نتوانند یكى از شئون و فضایل امام را توصیف كنند. همگى به عجز و ناتوانى معترف‏اند. چه گونه ممكن است تمام اوصاف و حقیقت امام را بیان كرد یا مطلبى از امر امام را فهمید و جایگزینى كه كار او را انجام دهد، براى‏اش پیدا كرد؟! ممكن نیست! چه گونه و از كجا؟! در صورتى كه او از دست یازان و وصف كنندگان، اوج گرفته و مقام ستاره در آسمان را دارد! او، كجا و انتخاب بشر؟! او، كجا، و خرد بشر؟! او، كجا و مانندى براى او؟!...»(22) أشهد أنّك الحجةُ على مَنْ مَضى وَ مَنْ بَقِىَ؛  گواهى مى‏دهم كه همانا تویى حجّت، بر آن كه گذشته است از دنیا و آن كه باقى مانده است. گفته شده كه در نگاه كلى و جامع زیارت، از سه دیدگاه قابل مطالعه و بررسى است: 1 ـ اسلام؛ 2 ـ شهادت؛ 3 ـ توسّل. «سلام»، معرفت و محبّت و اطاعت پاكان را صلا مى‏زند و تولاّىِ آنان را باز خوانى مى‏كند. انسان با بیان سلام‏هاى خود، مهر و عشق خود را به «تنها راه» اظهار مى‏كند و به راه مى‏افتد. «شهادت»، حضور یافتن در سال «معرفت» و «محبّت» و «اطاعت» و بار یافتن در ساحل «تولاّىِ پاكان و پاكى‏ها» است».(23) پس از یافتن سلامت و تسلیم، در معرفت و محبت و اطاعت، روح و جان خود را در شهود و حضور معرفت و محبّت و اطاعت روانه مى‏سازیم و انقطاع از غیر را و اتّصال با بى‏كرانه‏ها را ورود مى‏یابیم.  تو را حجّت او، و راه مبرهن و محكم براى رسیدن و وصول به حق مى‏دانم و با حضور و شهود خود، آن را حس مى‏كنم و گواهى مى‏دهم جایگاه تو را و پدران تو را و معصومان را به عنوان حجّت و و طریقِ اقوم(24) و پایدار در فراسوى حقِ؛ براى گذشتگان و آیندگان به خوبى مى‏دانم و حضور و شهود خود را در آن مى‏یابم. من، شاهد و گواه هستم به قامتِ بلند شما كه حجّت او هستید، براى گذشتگان و آیندگان. شیعه، به اولین و آخرین شما، اعتقاد دارد، اعتقادى یك پارچه «مؤمنٌ... وَ اَوَّلِكم و آخِرِكم»(25) و من تمامى شما ائمّه را دوست مى‏دارم و مولاى خود مى‏دانم، و همه شما حجت و مولاى گذشتگان و آیندگان هستید.  توّلیتُ آخِرَكُمْ بِما تولّیتُ بِهِ اَوَّلكُمْ»(26) وَ انَّ حِزْبَكَ هُمُ الْغالِبُونَ وَ أولیاءَكَ هُمُ الْفائِزُونَ وَ أعْداءَكَ هُمُ الْخاسِرون؛  و همانا حزب تو، پیروزند و دوستان‏ات، كامیاب‏اند و سرافراز و دشمنان‏ات گروه زیانكاران‏اند. اى سرو قامت و یوسف سیما و اى كانون هستى و اوج شكوه و عظمت! تو «قواعد العلم»(27) و پایه‏ها و اساس علم و قانون مندى هستى، و هر كس همدل و هماهنگ وهمراه با تو شود و در حزب و گروه تو در آید، هم آوا و هم سو با نظام هستى گشته غالب و پیروز خواهد بود؛ زیرا، حزب تو، همان حزب خدا است و «فَإنَّ حِزْبَ الله هم الغالبون»(28). از آن جا كه شما، پایه‏هاى علم و اساس قانون‏مندى هستى، و علم و قانون‏مندى‏ها بر شما تكیه دارند، بود و نبود شما تكوین را رقم مى‏زند و حیات و ممات تكوین و طبیعت به بود و نبود شما گره خورده است. از همین رو است كه در دسته‏اى از روایات مى‏خوانیم كه اگر یك چشم زدن، زمین از حجّت خالى باشد، هر آینه زمین با اهل‏اش فرو مى‏رود:  عن سلیمان الجعفرى، قال: سألت أبا الحسن الرضا علیه‏السلام . قلت: «تخلو الأرض من حجّة الله»؟ قال: «لو خلقت الأرض طرفة عین من حجة لساخت بأهلها»؛(29) سلیمان جعفرى، از حضرت رضا علیه‏السلام پرسید: «آیا زمین از حجّت خالى مى‏شود؟». فرمود: «اگر یك چشم زدن، زمین از حجّت خالى باشد، هر آینه، با اهل‏اش فرو مى‏رود.». همگرایى با سنّت حاكم بر هستى و در آمدن در گروه آنان، پیروزى را و در آمدن در دوستان و از اولیاى آنان گشتن فوز سرافرازى را به همراه مى‏آورد. عدوات و دشمنى با آنان، خسارت و از دست دادن تمامى دارایى‏ها و سرمایه‏ها را به دنبال خواهد داشت. از این رو باید هر چه زودتر و سریع‏تر، در حزب تو در آمد، و در خیل زمینه‏سازان ظهور تو قرار گرفت و آستانه ظهورت را ترّقب كرد و گردن كشید و در نظر و عمل، رصد زد. و این مهم، همّت مردانه سَلمانیان را فرا مى‏خواند كه با جنبش نرم‏افزارى «علم و ایمان تا اُفق ثریا»(30) تئورى خود را چنان پیش‏برند تا توانِ لازم را براى زمینه‏سازى ظهور، به چنگ آرند و زبان حال خویش را «وَ اجْعَلْنا فی حِزْبِهِ»(31) زمزمه كنند. وَ أنَّكَ خازِنُ كلِّ عِلْمٍ وَ فاتِقُ كُلِّ رتْقٍ وَ مُحّقِقُ كُّلِ حَقٍّ و مُبْطِلُ كُلِّ باطِلٍ؛  همانا، تویى گنجینه هر علم و شكافنده هر بسته شده و ثابت كننده هر حقّى و باطل كننده هر باطلى. از امام باقر نقل شده كه فرمودند: «إذا قام قائمنا وضع یده على روؤس العباد فجمع بها عقولهم و كَمُلَتْ بِها أحْلامُهُمْ؛(32) زمانى كه قائم ما قیام كند، دست خود را بر روى سَر مردم مى‏گذارد، و بدان وسیله، عقل‏هاى آنان و استعدادهاى درونى‏شان جمع و متمركز مى‏شود و از هرز و حدر شدن رهایى مى‏یابد و افكار و اندیشه‏هایشان كامل مى‏گردد. ابن مسكان گوید: از حضرت صادق علیه‏السلام ، شنیدم كه فرمود: «إِنَّ الْمُؤمنَ فی زَمانِ الْقائِمِ وَ هُوَ بِالْمَشْرِقِ لَیرى أَخاهُ الّذى فِى الْمَغْرِبِ. وَ كَذا الّذى فی الْمَغْرِبِ یرى أَخاهُ الّذى فی الْمَشرِقِ؛(33) در زمان دولت قائم، یك فرد با ایمان كه در مشرق باشد، برادرش را در مغرب مى‏بیند. و آن كسى كه در مغرب است، برادرش را كه در مشرق مى‏باشد، مى‏بیند.».  دانشمندان، در تحقیقات خود، بدین باور دست یافته‏اند كه انسان‏ها، تاكنون بخش فراوانى از استعداد و قدرت فكرى خود را نتوانسته‏اند مهار كنند و مورد استفاده قرار دهند. اگر انسان بتواند، به آن دست یابد، مى‏تواند از این طرف عالم با آن طرف عالم، بدون هیچ ابزار و رسانه‏اى، ارتباط برقرار كند. همه این محرومیت‏ها، از غیبت آن عزیز است و این كه بشر بدون او، از این گرفتارى‏ها و حرمان‏ها رهایى نخواهد یافت، و تا زمینه‏ها آماده نشود و بلوغ بشر و درك اضطرار به او و اقدام‏هاى ممكن، انجام نگیرد و وظایف دوران غیبت عملى نگردد، محرومیت و حرمان، همچنان گریبان ما خواهد گرفت.  آرى او خازن و گنجینه تمامى دانش‏هاست. كه در حدیثى از امام صادق نقل شده است: «اَلْعِلْمُ سَبْعَةٌ وَ عشْرِوُنَ حَرْفاً. فجمیعُ ما جائَتْ بِهِ الرُّسُلُ حَرْمانِ. فَلَمْ یعْرِفِ النّاسُ حَتَّى الْیوْمَ غَیرَ الْحَرْفَینِ فِإِذا قامَ قائِمُنا أَخْرَجَ الْخَمْسَةَ و الْعِشْرینَ حَرْفاً، فَبَثَّها فِى النّاسِ و ضَمَّ إلَیها الْحَرْفینِ، حَتّى یبَثُّها سَبْعَةَ و عِشْرینَ حَرْفاً؛(34) علم، بیست و هفت حرف است. هر آن چه كه تاكنون پیغمبران آورده‏اند، دو حرف است. و علم و دانش مردم، پیش از دو حرف نیست و از آن فراتر نرفته است. اگر قائم ما قیام كند، بیست و پنج حرف دیگر را بیرون مى‏آورد و آن را در میان مردم منتشر مى‏سازد و آن دو حرف را هم به آن‏ها ضمیمه مى‏كند، تا آن كه بیست و هفت حرف ـ علم ـ را منتشر سازد.  و خُزّانَ العلم(35)»، یعنى تمامى علوم الهى و اسرار ربانى و دانش‏هاى حقیقى و آن چه كه كتاب‏هاى الهى شامل آن است، در نزد امامان معصوم علیهم‏السلام ذخیره شده است. ایشان، راسخان در علم و دانایان به تأویل قرآن و فصل خطاب هستند. ابى بصیر گوید كه حضرت صادق علیه‏السلام فرمود:«ما راسخان در علم هستیم و به تأویل آگاه قرآن هستیم.»(36) بُریدبن معاویه، از امام باقر یا امام صادق علیه‏السلام روایت كرده است كه حضرت در تفسیر آیه «و ما یعْلَمُ تأویلهُ إلاّ اللّهُ وَ الرّاسِخُونَ فىِ الْعِلْم» فرمود: «رسول خدا، در رأس راسخان در علم قرار دارد؛زیرا، خداوند تمامى آن چه را كه بر حضرت رسول صلى‏الله‏علیه‏و‏آله‏وسلم فرو فرستاد اعمّ از تنزیل و تأویل، به وى آموخت و خداوند چیزى را فرو نفرستاد كه حضرت رسول صلى‏الله‏علیه‏و‏آله‏وسلم تأویل‏اش را نداند و نیز جانشینان آن حضرت، تمامى تفسیر و تأویل امور را مى‏دانند.»(37) از ابى بصیر، روایت شده كه گفت: از حضرت باقر علیه‏السلام ، شنیدم كه درباره آیه «بَلْ هُوَ آیاتٌ بَیناتٌ فى صُدُورِ الَّذینَ أُوتو الْعِلْم»(38) سخن مى‏گفت و با دست و به سینه مبارك‏اش اشاره كرد.(39) و امام صادق علیه‏السلام مى‏فرمایند: «صاحبان دانش امامان هستند.(40)».(41) فاتِقُ كُلِّ رَتْقٍ؛ تو شكافنده هر امر بسته شده هستى. و گره‏هاى كور در تمامى عرصه‏ها به دست با كفایت تو گشوده مى‏شود. تویى كه گنج‏هاى علم و دریچه‏هاى شكوفایى استعدادها را مى‏گشایى و آن چه كه خیر است به دست تو بازگشایى مى‏شود و آن چه كه شرّ است، به دست تو بسته مى‏شود. از همین رو است كه نگاه ما به دست تو التماس مى‏كند و زبان دل مان، این گونه «وَاْرتُقْ به فَتْقَنا»(42) زمزمه مى‏سُراید كه «بار خدایا! تمامى گره‏ها را در تمامى عرصه‏ها، به دست آن سفر كرده باز كن.».  و محقق كلِّ حقٍّ؛ تو ثابت كننده هر حق و حقیقت هستى. در زیارت جامعه كبیره مى‏خوانیم: «وَ الْحقُّ مَعَكُمْ و فیكُمْ و الیكم؛ حقّ و حقیقت، با شما ائمه همراه است. و در پیروى از گفتار و كردار شما است و آن، چیزى است كه از شما به ما رسیده است و هر حقّى كه در بین مردم رواج دارد، منشأ آن، شما هستید و از شما گرفته‏اند.». محمد بن مسلم گوید: از حضرت باقر علیه‏السلام شنیدم كه فرمود: «در نزد هیچ كس از مردم، حق و راستى نیست وهیچ كس به حقّ قضاوت نمى‏كند، مگر این كه از طریق ما اهل بیت باشد و اگر امور ولایت و امامت بر شما مشتبه شد، بدانید كه خطا از دیگران و حق با على علیه‏السلام است: «لَیسَ عِنْدَ أحَدٍ مِنَ النّاسِ حَقٌ وَ لا صَوابٌ وَ لا اَحَدٌ مِنَ النّاسِ یقْضى بِقَضاءِ حقٍّ إِلاّ ما خَرَجَ مِنّا أهْلِ الْبَیتِ وَ إذا تَشَعبَّتْ بهم الأموُرُ كانَ الْخَطاءُ مِنْهُمْ وَ الصَّوابُ مِنْ عَلىٍ علیه‏السلام »(43) گرچه در گذشته، قدر و منزلت شما را ندانستند و استعداد تحقق حق و اجراى آن را نداشتند، ولى با ظهور تو، چهره هستى دگرگون خواهد شد و تو، حقّ را حاكمیت مى‏بخشى و داد و عدالت را مى‏گستردى و بركات زمین و آسمان را به نمایش مى‏گذارى.  «و مبطل كّلِّ باطل» و تو در هم كوبنده تمامى باطل‏ها خواهى شد: «وَ قُلْ حاءَ الْحَقُّ وَ زَهَقَ الْباطِلَ إنَّ الباطل كان زهوقاً»(44) و بگو حق آمد و باطل نابود شد، همانا باطل، نابود شدنى است. حق، آن چنان بر باطل هجوم مى‏برد كه جایى براى آن باقى نمى‏گذارد و نابودش مى‏سازد: «نَقْذِفُ بِالْحِقِّ عَلَى الْباطِلِ فَیدْمغه»(45) باطل، لفِ روى آب آست كه از آرامش و سكون حق فرصت مى‏گیرد تا روى آن خود مى‏نماید. اگر آب زُلال، قدرت خود را به كار گیرد و جریان توفنده و هجوم خود را به راه اندازد، آن را در هم مى‏كوبد، به حاشیه مى‏راند. و همیشه، با غروب حقَّ، باطل جرئت جلوه و طلوع یافته است و در خلأ حقّ، جسارتِ رجز خوانى و بروز را مى‏یابد.  آن گاه كه جلوه حقّ و خود حقّ، از سفر باز آید و طلوع كند، غروب باطل‏ها را به تماشا مى‏نشینیم: «عن ابى جعفر علیه‏السلام ، فى قوله تعالى: «و قل جاء الحق و زهق الباطل»، قال: «إذا قام القائم ذهبت دولة الباطل.»(46) امام باقر علیه‏السلام ، در تفسیر این آیه شریف مى‏فرماید: «زمانى كه حضرت قائم قیام كند و ظهور فرماید، دولت‏هاى باطل نابود خواهند شد.». رَضُیتك یا مَولاىَ إِماماً وَ هادیاً وَ ولیا وَ مُرْشداً، لا اَبْتَغى بِكَ بَدَلاً وَ لا اتَّخِذُ مِنْ دوُنِك وَلیا؛ خشنود از آن‏ام كه اى سرور من! تو، امام و هدایت كننده و سرپرست من هستى و مرشد و جهت سازمى و هرگز جایگزینى براى تو نتوان جست و غیر از تو سرپرستى را نگزینم. چه ابتهاج و سُرورى برتر از این كه سَرورى مانند تو دارم؛ تو، مظهر و جلوه‏گاه صفات آفریدگارى ؛ تو، همان اسماى حسنى و برترین نام‏ها و زیباترین آن هستى؛ تو، كانون صفات و اسماى خدا هستى.  من چه بگویم؟ اگر سكوت كنم، با طوفان عشق‏ام به تو، چه سازیم؟ اگر لب بگشایم، ناتوان‏ام! من، از تبار عشق‏ام و آواره‏اى در جست‏وجوى او، كوبه كو، نشان‏اش مى‏گیرم و زمزمه‏هاى «یا ابن الحسن»! یابن الحسن!» را با آبشار چشمان‏ام ضرب آهنگ مى‏سازم. تو، امام و جلودار زمانه‏اى! همه و همه چیر نیاز به دستان تو دوخته‏اند؛ چون محدود و محروم هستند و تو بیكرانه‏ها معنا و جلوه مى‏بخشى. و تو، هادى و رهبرى: این، تو هستى كه من را با خود آشنا مى‏سازى و آشتى مى‏دهى و عظمت وجودى مرا به من بازخوانى مى‏كنى و آیه‏هاى كرامت و قدر و منزلت من را بر جان و دل‏ام تلاوت مى‏كنى و از هندسه «قدر و استمرار و روابط» سخن مى‏گویى تا خود را بیابم و ادامه خویش را ببینم و با روابط، خود با خودم و با دیگران و با هستى هماهنگ و همراه سازم. تو، ولى «و سرپرست من هستى و مرا در چتر حمایت و عنایت خویش پوشش داده‏اى و فقط به راهنمایى و راه نشان دادن كفایت نكرده‏اى تو، سرپرست منى و تمامى حوزه‏هاى وجودى من را تحت نظر دارى، سرپرستى مى‏كنى، پوشش مى‏دهى، و من خود را با تو هماهنگ و همراه مى‏كنم. تو «مُرشد» و جهت ساز من هستى، بعد از هدایتِ هندسه «قدر و استمرار و روابط، من را در مسیر قرب و رضوان اكبر به جریان مى‏اندازى و جهت مى‏دهى و در این صورت است كه با اعمال و كردارم، خودم، رفعت وجودى مى‏یابم، و خودم، زیاد مى‏شوم، نه علم‏ام نه ذهن‏ام نه جسم‏ام... لا اَبْتَغى بِكَ بَدَلاً؛ و من، چه گونه مى‏توانم دل بِكنَم؟! بر فرض كه چنین شود، به كجا مى‏توان رو كرد؟ كى و كجا؟ همه، محتاج اند و گرفتار! البته لاف‏هایى زرّین و بزك شده، بسیار است، امّا دل‏هاى خسته كه به دنبال حركتى هستند و از تنوع‏ها و در جا زدن‏هاى فریبنده، دیگر آرام نمى‏یابند. نمى‏توان به اینان دل خوش و دل مشغول داشت. من چه گونه مى‏توانم از «تنها راه» نجات، چشم بپوشم؟ من، با تمام وجودم، یافته‏ام كه «مَنْ أتاكم نجى»(47) هر كه به آستانه شما در آید، راهیاب مى‏شود و نجات مى‏یابد. آخر، به غیر از این آستانه، به كجا مى‏توانم رو كنم؟! آیا راهى هست؟ تو كدامین زیبایى را ندارى كه من مى‏خواهم؟ و دیگران، كدامین از آن‏ها را مى‏توانند داشته باشند؟! «وَ لا اَتَّخِذُ مِنْ دُونِكَ وَلیا؛ و من، هرگز، غیر تو را سرپرست خود برنمى‏گزینم. تو، آگاه بر تمام راه هستى و آزاد از تمامى جلوه‏ها و كشش‏ها هستى. تو، ما را براى خودت نمى‏خواهى، همانند دیگران كه خود خواه هستند. تو،خدا خواهى و ما را براى خدا مى‏خواهى. من، هرگز، نمى‏توانم از آستان عشق تو نشان دیگر را بجویم! هرگز!(48) از اوجِ «سلام» كه زبان معرفت و محبّت و طاعت تو است به عروج «شهود» و حضورِ در معرفت و محبت و طاعت تو راهیاب مى‏شویم، و در این حضور، خود را همدل و هماهنگ و همراه با سنّت‏هاى حاكم بر هستى یافته، و در حزب غالب تو و از دوستان فوز یافته و سرافراز تو مى‏گردیم، و با این عشق سرشار، از مولاى خود و امام و هادى و ولىّ و مرشدِ خویش، هرگز نمى‏توانیم از «تنها راه« چشم بپوشیم و جایگزین دیگر؛ برگزنیم.
   
--------------------------------------------------------------------------------پی نوشت:  1. دعاى ندبه.2. دشمن چهار گانه انسان‏ها. نفس، دنیا، شیطان، مردم: صراط، استاد صفایى، ص 47 و 48 و 49 و 64 و 65.3. دعاى ندبه. «أین السبب المتصل بین الأرض و اسماء (2) رحمةً موصولة: زیارت جامعه كبیره.4. دعاهاى هر روز ماه رجب، مفاتیح.5.دعاى حضرت صاحب الامر. مفاتیح.6. دعاهاى هر روز ماه رجب، مفاتیح.7. همان.8. المختصر، حسن حلى، ص 129. حدیث از امام صادق علیه‏السلام است.9. زیارت جامعه كبیره.10. دعاى حضرت صاحب الامر فصل نامه انتظار، ش 7، مقاله تنها راه.11. نمل، 14.12. تفسیر نور الثقلین، ج 1، ص99، ح 277.13. بقره، 146.14. فتح، 29.15. بقره: 89.16. بقره: 89.17. تفسیر نورالثقلین، ج 1، ص99 ـ 100، ح278.18. زیارت جامعه كبیره.19. المستدرك، حاكم نیشابورى، ج 1، ص306.20. بحار الانوار، ج 39، ص84.21. شرح زیارت جامعه، عبدالله شبّر، ص175.22. اصول كافى، ج 1، ص287.23. تنها راه، (فصلنامه انتظار، ش 3، ص248).24. ان هذا القران یهدى للتى هى أقوم.25. فرازی از زیارت جامعه كبیره.26. همان.27. مائده، 56.28.همان.29. بصائر الدرجات، ص 489، ح8.30. فصلنامه انتظار، ش 7، مقاله «تنها راه».31. دعا براى امام زمان(عج).32. بحارالانوار، ج 52، ص 328، ح 47 اصول كافین، ج 1، ص 25، و ج 2، ص 392.33. بحار الانوار، ج 52، ص391، ح 213.34. بحارالانوار، ج 52، ص 336، ح 73.35. زیارت جامعه كبیره.36. كافى، كتاب الحجة، راسخون فى العلم.37.كافى، ج 1، كتاب الحُجّة، ب راسخون فى العلم.38. عنكبوت، 49.39. كافى، ج 1، ب أن الائمّه قد أُوتوالعلم و أثبت فى صدورهم.40. همان.41. شرح زیارت جامعه كبیره، شبّر، ص 58 ـ 59.42. دعاى افتتاح.43. كافى، ج 2، ص 25، ح 1.44. اسراء، 81.45. انبیاء 18.46. تفسیر نور الثقلین، ج 3، ص212، ح 407.47. زیارت جامعه كبیره.

48. همان.

 *****به نقل از مقالات فصلنامه انتظار شماره 8 و 9 با عنوان تنها راه ( مروری بر زیارت حضرت صاحب الامر «عج»(4) ، صادق سهرابی

نظرات   

 
0 #1 ممنون — احمد شمس الدین 1391-01-16 11:17
مطالب مغز پخت و ارزنده ای است.
اللهم عجل لولیک الفرج
نقل قول
 

اضافه کردن نظر

تاریخ امروز

چهارشنبه, 03 خرداد 1391

ببینیم و بیندیشیم

 

بخشهای سایت

آمار

افراد آنلاین
450
مطالب
16575
وب لینک ها
122
نمایش تعداد مطالب
11810450

اوقات شرعی



آخرین نظرات